FOSFAN S.A. zamienia popioły w nawozy

Popioły, które opuszczają szczecińską oczyszczalnię już niedługo będą wykorzystywane jako źródło fosforu w produkcji nawozów. Skorzysta na tym środowisko, a szczeciński Fosfan zaoszczędzi nawet ćwierć miliona złotych rocznie.Miroslaw_Warenik

Zakład położonego na północy Szczecina Fosfanu co roku opuszcza ponad 100 tys. ton nawozów. Jedną z ważnych substancji, które trafiają razem z nimi do gleby jest fosfor. Aby ten pierwiastek znalazł się w składzie nawozu, w procesie produkcyjnym wykorzystuje się półprodukt o nazwie Recofos sprowadzany z Holandii. Okazało się jednak, że źródło fosforu znajduje się znacznie bliżej – w samym Szczecinie.

Słyszeliśmy o możliwości pozyskania fosforu z popiołów pozostałych po spalaniu osadu pochodzącego z oczyszczalni ścieków. Spalanie odbywa się w temperaturze tysiąca stopni i jego efektem jest substancja neutralna biologicznie. Taki właśnie proces odbywa się w oczyszczalni ścieków Pomorzany w Szczecinie – mówi Mirosław Warenik, dyrektor ds. rozwoju Fosfanu. – Interesowaliśmy się tym tematem, ale na dobre zdopingował nas do podjęcia działań w tym zakresie udział w unijnym projekcie R4R pilotowanym u nas przez Klaster Zielona Chemia, którego jesteśmy członkiem. Pamiętam spotkanie z Marthienem van Eerselem z firmy Van Gansewinkel. Mówił on o doświadczeniach holenderskich firm w podobnej współpracy podczas wizyty w firmie Kemipol w Policach.

Fosfan zaczął od badań laboratoryjnych popiołu zawierającego ok. 20 proc. P2O5. Gdy te wypadły pomyślnie, producent nawozów rozpoczął eksperymentalną produkcję. Do instalacji trafiło pierwszych kilkadziesiąt ton substancji przywiezionych ze spalarni ze szczecińskiej dzielnicy Pomorzany.- Faza pilotażowa produkcji cały czas trwa. Musimy na podstawie doświadczeń, ale i eksperymentów dojść do zadowalających wyników w zakresie produkcji – mówi Mirosław Warenik i nie ukrywa, że liczy nawet na wykorzystanie całości popiołów, które opuszczają Pomorzany, czyli do 1,5 tys. ton rocznie: – Po o co sprowadzać surowiec zza granicy, jeżeli możemy odbierać go na miejscu. Rachunek ekonomiczny jest jednoznaczny – rocznie możemy zaoszczędzić 250 tys. zł. A do tego osiągamy efekt w postaci ograniczenia ilości odpadów trafiających do środowiska. To świetny przykład coraz popularniejszej tzw. gospodarki cyrkularnej, w której to, co dla kogoś jest produktem ubocznym, dla innego może być surowcem. To szczególnie ważne w sytuacji, w której ceny surowców – fosforytów i soli potasowej z roku na rok rosną.

Wykorzystanie popiołów z oczyszczalni ścieków to niejedyny kierunek poszukiwań nowych źródeł surowców przez Fosfan. Firma pracuje nad wykorzystaniem popiołu pocelulozowego.

Popiół po spaleniu papieru ma dużą zawartość tlenku wapnia, z którego możemy pozyskać wapno – składnik nawozów odkwaszających glebę. Jesteśmy na etapie prób technologicznych na linii produkcyjnej. Tu wykorzystanie popiołu może iść w dziesiątki tys. ton – ocenia Mirosław Warenik.

 

Celem unijnego programu Chemical Regions For Resource Efficiency (R4R) jest przenoszenie sprawdzonych rozwiązań między regionami i organizacjami wspierającymi współpracę firm w zakresie wykorzystania zasobów naturalnych, ochrony środowiska i stosowania najnowszych technologii. W uruchomionym w listopadzie 2012 projekcie uczestniczą: region Västra Götaland w południowo-zachodniej Szwecji, który stawia sobie ambitne cele w redukcji zużywanej energii i paliw kopalnych, Nadrenia Północna-Westfalia, najbardziej uprzemysłowiony niemiecki land, Port Rotterdam, będący siedzibą prawie 50 firm, region południowo-zachodniej Holandii, w którym szczególnie mocna jest współpraca branży rolno-spożywczej z chemiczną. W R4R aktywny jest również region hiszpańskiej Aragonii, w którym działa ponad 100 firm związanych z sektorem chemicznym. Polskę reprezentuje Zachodniopomorski Klaster Chemiczny Zielona Chemia z ponad 50 członkami ze świata biznesu, nauki i samorządów.

Oprócz organizacji regionalnych w projekcie aktywne były jednostki naukowe lub łączące naukę i biznes, jak np. szwedzki instytut SP, czy firmy zajmujące się finansowaniem przedsięwzięć naukowo-biznesowych i pozyskiwaniem pieniędzy unijnych, jak PNO.